Đã đóng

Học sinh bình thường cũng có thể giỏi Lý

Posts Tagged ‘thiên văn’

VnExpress – Cảnh tượng hai thiên hà đâm nhau – Canh tuong hai thien ha dam nhau

Posted by Tô Lâm Viễn Khoa trên 15 Tháng Mười, 2009

VnExpress – Cảnh tượng hai thiên hà đâm nhau – Canh tuong hai thien ha dam nhau.

Kính viễn vọng không gian Hubble vừa chụp được cảnh tượng hai thiên hà lao vào nhau với tốc độ khủng khiếp.
Những kẻ cưỡng đoạt trong vũ trụ

Hai thiên hà va vào nhau ở khoảng cách 250 triệu năm ánh sáng so với địa cầu. Ảnh: NASA.
Hai thiên hà va vào nhau ở khoảng cách 250 triệu năm ánh sáng so với địa cầu. Ảnh: NASA.

Theo Telegraph, hai thiên hà cách trái đất khoảng 250 triệu năm ánh sáng và thuộc chòm sao Cự Giải. Chúng đang ở trong giai đoạn cuối cùng của quá trình sáp nhập để tạo thành một thiên hà lớn hơn (có tên NGC 2632). Ở thời điểm bức ảnh được chụp, hai thiên hà đang lao vào nhau với tốc độ vài nghìn km/h.

Khi một thiên hà di chuyển tới gần một thiên hà khác, lực hấp dẫn của chúng xé toạc những đám mây vật chất của nhau. Những đám mây vật chất bị kéo vào khoảng giữa hai thiên hà, tạo nên một lõi thiên hà mới với vài tỷ ngôi sao.

Trong ảnh có hai vệt sáng nhỏ trải dài sang hai bên. Chúng chính là tập hợp của hàng triệu ngôi sao mới hình thành. Đây là một bằng chứng cho thấy khi hai thiên hà sáp nhập thì quá trình trao đổi vật chất và năng lượng sẽ dẫn đến sự hình thành sao. Trong hai “đuôi” có nhiều nhóm sao sáng hơn hẳn. Rất có thể những cụm sao này được hình thành từ những mảnh vỡ rơi ra khỏi hai thiên hà trong quá trình va chạm.

Lõi thiên hà mới có một hố đen siêu lớn. Hố đen này hút vật chất xung quanh nó và tạo thành một đĩa vật chất xoay tròn. Chuyển động nhanh của đĩa khiến vật chất bị nung nóng ở nhiệt độ cực cao, phát ra những luồng bức xạ khổng lồ vào vũ trụ. Một số kính thiên văn trên trái đất có thể phát hiện những tia hồng ngoại và tia X từ thiên hà mới, nhờ đó mà các nhà nghiên cứu có thể biết thêm nhiều điều về vụ va chạm so với khi quan sát dưới ánh sáng trắng.

Minh Long

Posted in Chưa phân loại | Tagged: | Leave a Comment »

Chiêm ngưỡng 10 ảnh kỳ ảo thiên văn học – 9/2/2009 – Tuổi Trẻ

Posted by Tô Lâm Viễn Khoa trên 3 Tháng Chín, 2009

Chiêm ngưỡng 10 ảnh kỳ ảo thiên văn học – 9/2/2009 – Tuổi Trẻ .

Tinh vân đầu ngựa, Bắc cực quang … là hai trong số những bức ảnh đã vào vòng chung kết của cuộc thi: “Nhiếp ảnh gia thiên văn học 2009” được tổ chức bởi Đài thiên văn hoàng gia ở Greenwich, London, Anh.

Những bức ảnh đoạt giải sẽ được ban tổ chức công bố chính thức vào ngày 9-9-2009.

Một phần của đám mây bụi và khí khổng lồ của ngôi sao Eta Carinae được sinh ra từ Tinh vân cùng tên Carina trong dải Ngân hà
Những vệt dài phát sáng của những ngôi sao khi rơi vào bầu khí quyển Trái đất. Quang cảnh “mưa sao băng” kỳ ảo trên được nhìn thấy tại Thung lũng Chết, bang California, Hoa Kỳ
Tất cả những ngôi sao riêng lẻ nhìn thấy trong bức ảnh này đều thuộc dải Ngân hà, trong đó Thiên hà khổng lồ trung tâm Centaurus-A cách Trái đất hàng triệu năm ánh sáng
Tinh vân đầu ngựa (Horsehead Nebula) là một phần của đám mây phân tử lớn và tối  thuộc chòm sao Orion. Bóng tối của Tinh vân đầu ngựa được hình thành chủ yếu do các lớp bụi, khí và vật chất khác ngưng tụ
Bắc cực quang rực rỡ trên bầu trời đêm. Nguyên nhân gây ra Bắc cực quang là do các hạt mang điện tích từ gió mặt trời va chạm vào bầu khí quyển Trái đất
Sao Kim, sao Mộc và Mặt trăng hội tụ khoảng 2 giờ trong ánh hoàng hôn trên dòng sông Nepean, bang New South Wales, Úc
“Những vùng tối trên Mặt trăng” hay còn được gọi là “biển Mặt trăng” trong bức ảnh trên là những miền đồng bằng rộng lớn của những lớp dung nham cổ đã đóng rắn
Sao chổi Holmes, mà quỹ đạo của nó nằm giữa sao Hỏa và sao Mộc, có thể được nhìn thấy với góc nhìn rộng vào ban đêm khi chúng tiến gần tới Trái đất. Ngôi sao quay quanh Mặt trời với chu kỳ bảy năm này được cho là có thể phình to hơn và tỏa sáng bất ngờ của khi tiến gần hơn tới Mặt trời và cái đuôi của nó kéo dài tới hàng nghìn cây số
Hai tinh vân phản chiếu màu xanh. Khí và bụi trong các tinh vân này khuếch tán ánh sáng các ngôi sao gần đó. Chúng kết hợp được với các ngôi sao trẻ không quá một vài triệu năm tuổi
Chiêm ngưỡng “mưa sao băng” huyền bí với hàng trăm tia sáng vạch ngang cực nam bầu trời đêm trên những rặng núi Blue, Úc

THIÊN NHIÊN (Theo Guardian

Posted in Thiên văn | Tagged: , | Leave a Comment »

Nhiều năm sau khi con người lên được Mặt Trăng, sao việc quay lại vẫn khó khăn đến thế?

Posted by Tô Lâm Viễn Khoa trên 21 Tháng Bảy, 2009

Thứ ba, 21 Tháng 7 2009 12:59
Email In PDF.

40 năm trước (20/7/1969), hai nhà du hành vũ trụ Hoa Kỳ đã bước chân lên Mặt trăng. Giờ đây, NASA lại đang cố gắng làm lại điều đó với dự án Constellation, một chương trình đầy tham vọng nhằm đưa con người trở lại Mặt trăng trước năm 2020.

Nhưng một khi NASA đã có thể làm việc đó chỉ 8 năm sau bài phát biểu của tổng thống Kenerdy vào năm 1961, một số người nghi ngờ tại sao làm lại việc đó lại quá khó đối với NASA. Tới năm 2020, có nghĩa là phải 16 năm sau khi NASA phóng vệ tinh thăm dò Mặt trăng vào năm 2004.

Lý do thứ nhất, mục tiêu của lần viếng thăm chị Hằng lần này to lớn hơn lần trước nhiều.

John Olson, giám đốc Văn phòng điều hành hệ thống bay thám hiểm của NASA nói: “Lần này không chỉ đơn giản là cắm cờ và bước chân lên đó. Chúng tôi sẽ đảm bảo sự có mặt lâu dài của con người trên vũ trụ”.

Không chỉ là thăm thú Mặt trăng chỉ trong vài giờ hoặc vài ngày, các nhà thám hiểm của chương trình Constellation sẽ đổ bộ lên Mặt trăng trong những sứ mệnh kéo dài hàng tháng. Họ cần phải có những thiết bị và công nghệ mới để có thể sống sót trên Mặt trăng và phải xây dựng được căn cứ bán kiên cố trên đó. Ngoài ra, NASA còn phải chế tạo ra được con tầu vũ trụ có thể chuyên chở những vật liệu đó tới Mặt trăng.

Khoa học tên lửa
Những tên lửa và tầu con thoi hiện thời của NASA không đủ năng lực để có thể thoát ra khỏi quỹ đạo thấp của Trái đất để tới được Mặt trăng với hàng đống thết bị dành cho công cuộc thám hiểm trên đó.
Jeff Hanley, phụ trách dự án Constellation của NASA nói:”Những tên lửa có năng lực để có thể chuyên chở mọi thứ ra khỏi Trái đất không còn nữa. Những loại tên lửa đó ở thời Apollo là Saturn V, suốt từ thời đó, nhà nước đã không còn duy trì loại tên lửa đó nữa”.

NASA đang thiết kế và chế tạo loại tên lửa mới vói tên gọi Ares I và Ares V để có thể quay chở lại Mặt trăng. Những tên lửa này phải lớn hơn và dài hơn các đồng nghiệp thời Apollo. và sẽ phải chuyên chở được nhiều thứ hơn.

Hanley nói với tờ Space.com:” Chúng tôi muốn làm với chi phí thấp hơn nhưng an toàn hơn, đó là một đơn đặt hàng khó cho NASA chúng tôi”

Và trên tất cả, mục thiêu của Constellation là còn đi xa hơn Mặt trăng. Các chuyến đi tới Mặt trăng sẽ chỉ là bước đệm để con người có thể tới được sao Hỏa.

Frank Peri, giám đốc của Chương trình Phát triển Công nghệ thám hiểm của NASA nói:”Chúng tôi hiểu sự phức tạp của việc rời quỹ đạo Trái đất, việc quay trở lại Mặt trăng là không hề đơn giản, ở lại trên Mặt trăng cũng không đơn giản và việc đi tới sao Hỏa còn khó khăn hơn thế nhiều”.

Khó khăn về tài chính
Trong khi về công nghệ, việc quay trở lại Mặt trăng là khong hề dễ dàng, một số chuyên gia lại cho rằng rào cản lớn nhất cho chương trình Constellation chính là tiền. NASA đã chi 35 tỷ đô la để đóng tàu Orion và tên lửa Ares I.

Ở thời Apollo, ngân sách cho NASA chiếm khoảng 5% ngân sách liên bang. Giờ đây số đó chỉ chiếm chưa được 1 %.
Trong những năm 60 của thế kỷ trước, nhiều người Mỹ cảm thấy việc chi cho chương trình Apollo là hợp lý bởi vì điều đó quan trọng cho an ninh quốc gia dưới thời chiến tranh lạnh. Ngày nay, nhiều người đặt dấu hỏi liệu các chương trình khai phá vũ trụ của con người có đáng hay không.

Cơ quan NASA vẫn cứ cho rằng có nhiều lý do để chúng ta quay chở lại Mặt trăng. Ngoài việc nghiên cứu chính về Mặt trăng và thỏa mãn sự phấn khích của con người về thám hiểm, rất nhiều công nghệ mới cũng sẽ có những ứng dụng ngay trên mặt đất. Ví dụ như các tiến bộ về các ắc quy hiệu suất cao, hệ thống tích trữ năng lượng và việc khống chế một môi trường khép kín và hỗ trợ sự sống .. hoàn toàn có thể áp dụng trên Trái đất.

“Bất chấp những khó khăn về tài chính và thời điểm suy thoái mà chúng ta đang phải đối mặt, chúng ta cần phải thực hiện điều này vì những lợi ích kinh tế, vì những tác động tốt lên xã hội loài người chúng ta. Đấy thực sự là một mục đích đáng đi tới”. Olson kết luận.

Thohry

Theo Space.com

Posted in Chưa phân loại | Tagged: , , | 1 Comment »

Ngày mai nhật thực toàn phần dài nhất thế kỷ 21

Posted by Tô Lâm Viễn Khoa trên 21 Tháng Bảy, 2009

Ông Nguyễn Đức Phường. Ảnh: N.H.
Ông Nguyễn Đức Phường. Ảnh: N.H.

“Đây là hiện tượng thiên nhiên lý thú nhưng để quan sát, cần đúng phương pháp. Nếu không, sẽ gây tổn thương đến mắt, thậm chí mù lòa vĩnh viễn”, ông Nguyễn Đức Phường, Hội viên Hội thiên văn vũ trụ Việt Nam khuyến cáo.
> Nhật thực toàn phần dài nhất thế kỷ

Với thời gian xảy ra nhật thực toàn phần cực đại là 6 phút 39 giây, bắt đầu lúc 9h35 ngày 22/7 (giờ Hà Nội), đây là nhật thực toàn phần dài nhất thế kỷ 21.Tới năm 2132 mới có lần nhật thực toàn phần có thời gian tương đương.

– Trên lãnh thổ Việt Nam, ở đâu có thể quan sát hiện tượng này?

– Lần này, trên toàn lãnh thổ Việt Nam chỉ quan sát được nhật thực một phần. Thời điểm bắt đầu diễn ra nhật thực là lúc 7h sáng, đạt cực đại lúc hơn 8h và kết thúc sau 9h. (Xem chi tiết)

Địa điểm quan sát được tỷ lệ nhật thực lớn nhất là Hà Giang với tỷ lệ che khuất cực đại 75,8% vào lúc 8h11. Càng về phía Nam, tỷ lệ che khuất càng nhỏ. Ví dụ: Hà Nội 67,5%, Đà Nẵng là 46%, TP HCM 27,4%… (Xem chi tiết)

– Nên quan sát nhật thực như thế nào để không ảnh hưởng mắt?

– Cường độ ánh sáng mặt trời rất lớn với nhiều bức xạ tử ngoại có hại nên chỉ cần nhìn thẳng vào mặt trời bằng mắt thường trong giây lát cũng có thể làm tổn thương đến võng mạc, thậm chí gây mù lòa. Kinh râm dù là loại tốt nhất cũng không được thiết kế để quan sát nhật thực. Tốt nhất nên quan sát bằng kính chuyên dụng, kính thợ hàn.

Còn cách phổ thông nhất là đặt một chiếc gương dưới chậu nước pha mực để hình ảnh mặt trời nhìn qua đó trở nên dịu hơn. Ngoài ra, cũng có thể dùng một tấm bìa, khoét một lỗ tròn nhỏ rồi hướng tấm bìa về phía mặt trời để ánh sáng mặt trời đi xuyên qua lỗ. Đặt một tờ giấy trắng phía dưới sao cho hình ảnh mặt trời hiện thành một khoanh tròn trên tờ giấy. Khi nhật thực diễn ra chúng ta sẽ thấy đĩa mặt trời bị che khuất dần trên tấm giấy trắng.

Nhật thực toàn phần với vành nhật hoa. Ảnh: National Geographic.

– Hiện, vẫn còn quan niệm nhật thực ảnh hưởng đến sức khỏe con người. Ý kiến của ông thế nào?

– Tôi khẳng định, đây hoàn toàn là hiện tượng xảy ra theo quy luật tự nhiên, không có gì thần bí. Hiện tượng này không ảnh hưởng gì đến sức khỏe con người, cây trồng và vật nuôi. Một số nơi, do mê tín di đoan và quan niệm sai lệch về hiện tượng tự nhiên này nên có quan niệm rằng mặt trời đang bị “ăn” mất. Bởi vậy, họ dùng các vật dụng hằng ngày gõ vào nhau để xua đuổi “con vật” dám “ăn” mất mặt trời.

– Dưới góc độ khoa học, hiện tượng nhật thực toàn phần có ý nghĩa thế nào với công tác nghiên cứu?

– Nhật thực toàn phần có nhiều ý nghĩa khoa học hơn nguyệt thực toàn phần. Qua hiện tượng này, các nhà khoa học có cơ hội nghiên cứu lớp khí quyển (sắc cầu) của mặt trời mà bình thường rất khó quan sát và nghiên cứu.

Ngoài ra, đối với các nhà vật lý lý thuyết, nhật thực toàn phần, nhất là nhật thực toàn phần kéo dài hiếm có như lần này, đây là cơ hội để kiểm tra những tính chất của lý thuyết tương đối rộng của Albert Einstein.

Từ 7h sáng 22/7, CLB Thiên văn nghiệp dư TP HCM sẽ tổ chức quan sát nhật thực tại Nhà thiếu nhi TP HCM (Quận 3), trong khi đó diễn đàn CLB Thiên văn Bách khoa tổ chức theo dõi tại bãi biển Phạm Văn Đồng (Đà Nẵng). Bất kỳ ai có nhu cầu sẽ được hướng dẫn cách quan sát nhật thực an toàn.

Tại Hà Nội, hoạt động quan sát cũng được tổ chức tại Phòng thiên văn (Khoa Vật lý – ĐH Sư phạm).

Posted in Chưa phân loại | Tagged: , | Leave a Comment »

VnExpress – Toàn cảnh trái đất nhìn từ vũ trụ

Posted by Tô Lâm Viễn Khoa trên 23 Tháng Tư, 2009

VnExpress – Toàn cảnh trái đất nhìn từ vũ trụ

Toàn cảnh trái đất nhìn từ vũ trụ

Nhân Ngày Trái đất tại Mỹ 22/4, chúng ta cùng ngắm nhìn hành tinh xanh qua các bức ảnh được một số tàu con thoi và vệ tinh quan sát chụp từ không gian.

Hình ảnh châu Mỹ do NASA công bố năm 1997.
Biển băng trong mùa hè ở Bắc Cực tháng 9/2007.
Hình ảnh chi tiết với mầu sắc chân thực về trái đất, được thực hiện bằng cách ráp nối các hình ảnh về bề mặt lục địa, đại dương, biển băng và mây do vệ tinh quan sát ghi lại.
Hình ảnh châu Phi và Nam Cực do phi hành đoàn tàu Apollo 17 trên đường tới mặt trăng chụp ngày 7/12/1972.
Hình ảnh khu vực Bắc Mỹ trên trái đất.
Mặt trời chiếu sáng trên bề mặt trái đất có mây che phủ do phi hành đoàn tàu con thoi Discovery của Mỹ chụp ngày 18/3/1989.
Bão Ike chụp từ Trạm không gian quốc tế (ISS), bay cách trái đất gần 400 km ngày 13/9/2008.
Trạm ISS nhìn từ tàu con thoi Atlantis của Mỹ ngày 19/6/2007, với đường chân trời của trái đất có màu xanh chủ đạo và khoảng không gian bên ngoài màu đen.

Posted in Thiên văn, Tư liệu | Tagged: , , | Leave a Comment »